Research News

มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ตอกย้ำความเป็นเลิศในการสร้างคุณูปการต่อสังคมและเศรษฐกิจ พร้อมขับเคลื่อนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนแห่งสหประชาชาติ (SDGs) อีกครั้ง โดยได้รับการประกาศให้เป็น 1 ใน 8 มหาวิทยาลัยสุดท้ายในเวทีอันทรงเกียรติ Times Higher Education (THE) Awards Asia 2025 ซึ่งมักถูกขนานนามว่าเป็น “รางวัลออสการ์ของอุดมศึกษา” ในสาขา "ผลงานดีเด่นด้านการพัฒนาภูมิภาค" (Outstanding Contribution to Regional Development) นอกจากจะมีการจัดอันดับมหาวิทยาลัยที่เป็นที่ยอมรับในระดับโลกแล้ว THE ยังให้ความสำคัญกับการเชิดชูความสำเร็จที่โดดเด่นนอกเหนือจากตัวชี้วัดผ่าน THE Awards Asia ซึ่งเป็นเวทีที่ยกย่องผลงานอันเป็นเลิศของสถาบันอุดมศึกษาทั่วทวีปเอเชีย

ในปีนี้มีรางวัลทั้งหมด 10 สาขา อาทิ ทีมผู้นำและการบริหารจัดการแห่งปี (Leadership and Management Team of the Year), โครงการวิจัยแห่งปีด้าน STEM (Research Project of the Year in STEM) และ กลยุทธ์การเรียนการสอนแห่งปี (Teaching and Learning Strategy of the Year) โดยเฉพาะอย่างยิ่ง โครงการฟื้นฟูประชากรปูม้า (Restoration of Blue Swimming Crab (BSC) Population Project) ของมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ซึ่งส่งเสริมการประมงอย่างยั่งยืนและแก้ปัญหาทรัพยากรสัตว์น้ำทางทะเลที่ลดลง ได้รับการคัดเลือกให้เป็น 1 ใน 8 โครงการในเอเชีย โครงการนี้โดดเด่นเหนือกว่าโครงการที่มีผลกระทบอื่นๆกว่า 500 โครงการ ซึ่งแต่ละโครงการต่างมีส่วนสำคัญต่อสังคม วัฒนธรรม และเศรษฐกิจในภูมิภาคอย่างลึกซึ้ง

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อมรศักดิ์ สวัสดี ผู้อำนวยการศูนย์บริการวิชาการ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ และหัวหน้าโครงการธนาคารปูม้า ได้เน้นย้ำถึงผลกระทบในวงกว้างของโครงการว่า “การได้รับการยอมรับนี้แสดงให้เห็นถึงความมุ่งมั่นของมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ในการส่งเสริมความเข้มแข็งของชุมชนและการพัฒนาที่ยั่งยืน โครงการนี้ได้กลายเป็น ต้นแบบของการปฏิบัติที่ยั่งยืน โดยสามารถจัดการกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและการเสริมสร้างศักยภาพของชุมชนไปพร้อมกันได้ จากเดิมที่ชาวประมงจับปูได้ไม่ถึง 5 กิโลกรัมต่อลำต่อวัน วันนี้ตัวเลขดังกล่าวเพิ่มขึ้นเป็น 15 กิโลกรัมต่อลำต่อวัน ยิ่งไปกว่านั้น รายได้ของชาวประมงก็เพิ่มขึ้นจาก 160,000 บาทต่อลำต่อปี เป็น 337,500 บาทต่อลำต่อปี”

ธนาคารปูม้า ซึ่งตั้งอยู่ในจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นศูนย์กลางในการฟื้นฟูประชากรปูม้า โดยจะนำปูม้าเพศเมียที่มีไข่ที่ชาวประมงจับมาได้ เข้าสู่การอนุบาลในสภาพแวดล้อมที่มีการควบคุมเพื่อให้ปูวางไข่ ก่อนจะปล่อยลูกปูวัยอ่อนและปูวัยรุ่นกลับคืนสู่ทะเล
นับตั้งแต่เปิดตัวในปี 2560 โครงการนี้ได้ยกระดับมาตรฐานการทำประมงปูม้า โดยกลุ่มประเมินทรัพยากรทางทะเล (Marine Resources Evaluation Group) ได้ปรับระดับจาก ระดับ C เป็น ระดับ A ภายในปี 2561 ซึ่งเป็นระดับที่คงอยู่มาจนถึงปัจจุบัน ความสำเร็จนี้ช่วยให้ประเทศไทยหลีกเลี่ยงอุปสรรคทางการค้า ขยายตลาดส่งออกผลิตภัณฑ์ปูม้าที่มีมูลค่ากว่า 1.5 พันล้านบาท และเพิ่มจำนวนประชากรปูม้าได้อย่างมีนัยสำคัญ

นอกจากนี้ ด้วยแรงบันดาลใจจากโครงการดังกล่าว ชาวประมงท้องถิ่นได้ริเริ่มความพยายามในการป้องกันมลพิษชายฝั่ง ฟื้นฟูแหล่งที่อยู่อาศัยของปลา และอนุรักษ์ป่าชายเลนและหญ้าทะเล โครงการนี้ยังสอดคล้องกับ SDG 14: Life Below Water ซึ่งเน้นการอนุรักษ์และการใช้ประโยชน์จากมหาสมุทร ทะเล และทรัพยากรทางทะเลอย่างยั่งยืนเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

ในฐานะผู้เข้ารอบสุดท้ายของ THE Awards Asia 2025 มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ได้ยืนยันความมุ่งมั่นในการขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงที่มีความหมายทั้งในระดับภูมิภาคและระดับโลก โดยจะมีการประกาศผลผู้ชนะในวันที่ 22 เมษายน 2568 ในระหว่างการประชุมสุดยอดมหาวิทยาลัยเอเชียของ THE (THE Asia Universities Summit) ณ มหาวิทยาลัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาเก๊า ผู้เข้าร่วมไม่เพียงแต่จะได้ทราบผลผู้ชนะใน 10 สาขารางวัลเท่านั้น แต่ยังจะได้ทราบว่าสถาบันใดคว้าอันดับหนึ่งในการจัดอันดับมหาวิทยาลัยเอเชียของ THE ประจำปี 2025 ด้วย

ข่าวโดย เศรษฐบุตร อ่อนภักดี 
ข่าวภาษาไทยโดย ชลธิชา ลิมปิติ ส่วนสื่อสารองค์กร